روزنامه فرهنگی،اجتماعی،سیاسی،اقتصادی و ورزشی

زاینده رود

خداحافظ دشت لاله‌هاي کوهرنگ!

سلفي‌هايي که لاله‌های واژگون را نابود مي‌کنند

کد خبر : 3515
۱۳۹۶/۰۲/۱۰ - ۱۴:۵۴
جهانبین نیوز : ورود گردشگران به اين دشت‌ها چندان خوش يمن نبوده است؛ زيرا به گفته معاون گردشگري ميراث فرهنگي استان چهارمحال و بختياري، طي 20 سال اخير، 70 درصد دشت لاله واژگون اين استان در کوهرنگ، به عنوان بزرگ‌ترين و شناخته شده ترين دشت لاله هاي واژگون کشور، تخريب شده است.
در حالي که  به پايان عمر دشت لاله‌هاي واژگون کوهرنگ نزدیک می‌شویم، مي‌بينیم که اين لاله‌ها واقعا هم واژگون هستند؛ اما زير پاي گردشگراني که به چيزي جز گرفتن چند عکس سلفي زودگذر فکر نمي‌کنند. ارديبهشت که به نيمه مي‌رسد، لاله‌هاي واژگون دشت‌هاي کشور نيز به اوج جلوه‌گري خود مي‌رسند و پذيراي هزاران هزار گردشگر مي‌شوند؛ هرچند ورود اين گردشگران براي اين دشت‌ها چندان خوش‌يمن نبوده است، زيرا به گفته معاون گردشگري ميراث فرهنگي استان چهارمحال و بختياري، طي 20 سال اخير، 70 درصد دشت لاله واژگون اين استان در کوهرنگ، به‌عنوان بزرگ‌ترين و شناخته‌شده‌ترين دشت لاله‌هاي واژگون کشور، تخريب شده است.لاله واژگون که به آن «اشک مريم» يا «لاله اشک» نيز گفته مي‌شود، از منحصربه‌‌فردترين گونه گل‌ها و گياهان بومي و وحشي مناطق کوهستاني ايران است که از طريق پياز و بذر تکثير مي‌شود و چراي احشام، تخريب زيستگاه براي ايجاد اراضي کشاورزي و چيدن و کندن آن از ريشه براي عرضه به بازار، از مهم‌ترين عوامل تهديد اين گياه است که اين مورد آخر، در سال‌هاي اخير رواج بسياري يافته است. اين گياه هرساله در نواحي شمالي زاگرس از اواخر فروردين تا آخر ارديبهشت و در مناطق جنوبي در اواسط تابستان گل مي‌دهد و در دو رنگ زرد و قرمز در اين دشت‌ها به جلوه‌گري مي‌پردازد؛ هرچند به عقيده گياه‌شناسان، نسل اين گل سر به زير، به سرعت در حال انقراض بوده و زيستگاه و تعداد اين گونه گياهي بسيار کم شده است.
ميزباني از گردشگران ناآگاه و تخريب‌گر باعث شده دشت لاله‌هاي واژگون کوهرنگ شادابي و طراوات سال‌هاي گذشته را نداشته باشد و تراکم آنها در واحد سطح بسيار کم شود.
هر چند لاله‌هاي واژگون را مي‌توان در جاي جاي طبيعت زيباي چهارمحال و بختياري ديد اما دشت 700 هکتاري منطقه بنواستکي در کوهرنگ چهارمحال و بختياري، يکي از معروف‌ترين رويشگاه‌هاي لاله‌هاي واژگون در کشور است که در ارديبهشت‌ماه، ميزبان هزاران گردشگر مي‌شود.
اين جاذبه طبيعي بسيار ديدني در فاصله 100 کيلومتري شهرکرد و حدود 10 کيلومتري شهر کوهرنگ قرار داشته و در سال‌هاي نه‌چندان دور که هنوز سيل گردشگران به آن ديار سرازير نشده بود، با شادابي سحرانگيزي، در ارديبهشت ماه گل‌هاي سرنگون خود را به دل‌ربایي وا مي‌داشت و اين طراوت 15 روزه بهاري، با بذردهي لاله‌ها در اواخر ارديبهشت به پايان مي‌رسيد.
بارگذاري اکوتوريسمي، سرازير شدن سيل ويرانگر گردشگران ناآگاه، انفعال دستگاه‌هاي متولي و آماده نکردن زيرساخت‌هاي لازم براي اين بارگذاري و تبديل شدن به يک جاذبه طبيعي گردشگري، سبب شده که هرساله از شادابي و تجديد حيات طبيعي لاله‌ها کاسته شود و روند کاهش تراکم لاله‌ها و وسعت اين اثر طبيعي کم‌همتا شدت يابد. چيده شدن گل‌ها و خارج کردن غده و پياز لاله‌ها از داخل خاک توسط برخي از بازديدکنندگان ناآگاه، بيشترين نقش تخريبي را در مجموعه عوامل انساني موثر در تشديد روند تخريب و رخوت دشت لاله‌ها داشته است. رشد لاله‌هاي واژگون ازطریق  پياز آن است و در صورت چيده نشدن گل و باقي ماندن بذر پس از ميوه‌دهي در خاک تکثير مي‌شود؛ با اين وجود در سال‌هاي اخير به دليل چراي دام، کندن لاله‌ها، ناهماهنگي مسئولان براي حفاظت از اين منطقه و فراهم نبودن زيرساخت‌هاي لازم براي ورود گردشگران، دشت لاله‌هاي واژگون در حال نابودي است؛ تا جايي که امسال اين دشت از نظر کيفي 20 درصد کاهش داشته و از نظر کمي فقط 100 هکتار از زيستگاه اين گل وحشي باقي مانده است.
مديرکل منابع طبيعي و آبخيزداري چهارمحال و بختياري، بااشاره به ورود سالانه 50 هزار گردشگر به این دشت لاله‌هاي واژگون، گفت: بزرگ‌ترين ضربه تخريبي به اين دشت، بوته‌کني و کنده شدن پياز اين گياه به‌دست گردشگران است که در سال‌هاي اخير سبب از بين رفتن ارزش زيست محيطي و نابودي نسل لاله‌هاي وحشي در چهارمحال و بختياري شده است. علي محمدي مقدم افزود: وسعت دشت، تعداد اندک محيط‌بانان و نبود توقف‌گاه خودرو، از عوامل موثر در تخريب منطقه گردشگري دشت لاله‌هاي واژگون است.
به گفته وي ورود خودرو به اين منطقه سبب تاخير در بذردهي، گل‌دهي و تکثير طبيعي اين گل شده است. لطفعلي چراغپور ریيس اداره منابع طبيعي شهرستان کوهرنگ گفت: وجين علف‌هاي هرز و مبارزه با آفت ساقه‌خوار و برگ‌خوار لاله واژگون، ازجمله اقدامات انجام شده از سوي اداره منابع طبيعي و آبخيزداري براي حفظ اين گياه با ارزش است. وي با بيان اينکه هرساله براي حفاظت از دشت لاله‌هاي واژگون، اکيپي در ورودي دشت مستقر مي‌شود، افزود: در روزهاي تعطيل هم گشت سيار بر ساير نقاط اين دشت سرکشي و نظارت دارد. چراغ‌پور اضافه کرد: راه دسترسي آسفالته، آب آشاميدني، فضاي سبز و دسترسي به هتل، از امکانات اين دشت است. تصاويري که مي‌بينيد دل همه دوست‌داران محيط زيست بخصوص دشت لاله‌هاي واژگون کوهرنگ را به درد مي‌آورد و بدين صورت امسال لاله‌ای براي ديدن و لذت بردن وجود ندارد.