روزنامه فرهنگی،اجتماعی،سیاسی،اقتصادی و ورزشی

زاینده رود

هشدارهای سلامتی و بهداشتی نسبت به مصرف ماهی تیلا پیا را جدی بگیرید؛

تیلا پیا؛ میهمان ناخوانده سفره های ایران

کد خبر : 6540
۱۳۹۷/۰۱/۲۲ - ۱۴:۴۶
ماهی تیلاپیا به عنوان یک پروتیین دریایی در دهه اخیر به یکی از پر مصرف ترین مواد غذایی دنیا تبدیل شده است. این ماهی چهارمین غذای دریایی پر مصرف در ایالات متحده آمریکاست و در سراسر دنیا طرفداران زیادی دارد.
 قیمت پایین و طعم این ماهی دلیل مهم استقبال در سطح جهانی است. ورود ماهی تیلا پیا به ایران پس از تشدید تحریم ها علیه کشور و مشکل وارد کردن پول مواد صادراتی به چین افزایش چشمگیری یافت. ایرانیان به دلیل نبود تیغ در این ماهی و همچنین بسته بندی مناسب و قیمت پایین از آن استقبال زیادی کردند. ورود تیلا پیا به سفره های ایرانی تا آنجا افزایش یافته است که کارشناسان اقتصادی نسبت به نابودی صنعت پرورش ماهی قزل آلا در ایران هشدار داده اند. ضمن اینکه در چند سال اخیر نگرانی های جدی در مورد نحوه پرورش این ماهی، ارزش تغذیه ای و نحوه و میزان مصرف آن در میان ایرانیان را مطرح کرده است.
تیلا پیلا؛ امگا 3 صفر ،پروتئین اندک
فواید و مضرات ماهی تیلاپیا تا حد زیادی وابسته به محل پرورش آن است. چین، بزرگ ترین پرورش‌دهنده‌ ماهی تیلاپیا در دنیاست. این کشور سالانه ۱٫۶ میلیون تن ماهی تیلاپیا تولید می‌کند و بیشترین ماهی تیلاپیای واردشده به ایالات متحده از کشور چین تامین می‌شود. این رقم در سال ۲۰۱۰ به بیش از ۵ میلیارد دلار و در سال ۲۰۱۵ به بیش از ۱۰ میلیارد دلار افزایش یافته است. در کشور ما نیز در سال گذشته حدود ۱۲ هزار تن ماهی تیلاپیا وارده شده است که ارزشی بیش از ۶۰ میلیون دلار داشت؛ همچنین پیش‌بینی می‌شود واردات این ماهی تا پایان امسال به حدود ۲۰ هزار تن معادل حدود ۱۰۰ میلیون دلار نیز برسد. هر ۱۰۰ گرم تیلاپیا، حاوی 18 تا 22 گرم پروتئین است. این درحالی است که فقط ۱۲۸ کالری دارد. هر چند در مورد ارزش تغذیه ای این ماهی اختلاف نظر های جدی وجود دارد. به عقیده برخی؛ این ماهی با دارا بودن آنتی اکسیدان های فراوان بدن را در برابر خطر ابتلا به سرطان مصون می کند و غذای مناسبی برای افراد با دارا بودن بیماری های قلبی و چاقی است؛ اما در مقابل وجود امگا 6 زیاد و کمبود امگا 3 در این ماهی نیز یکی از اصلی ترین عوامل کاهش ارزش تغذیه ای آن عنوان می شود.
 روش های نگران کننده پرورش تیلاپیا
شایعات زیادی در مورد پرورش تیلا پیلا وجود دارد. گزارشی که از سازمان غذاوداروی ایالات متحده آمریکا (FDA) منتشر شده است که نشان می‌دهد تیلاپیای پرورشی در چین از فضولات حیوانات اهلی تغذیه می‌کند.اگرچه استفاده از این روش سبب می‌شود تیلاپیا به قیمت ارزان‌تر وارد بازار شود، اما خطر آلوده‌شدن آن نیز وجود دارد. باکتری‌هایی مانند سالمونلا که در فضولات حیوانی یافت می‌شوند به‌راحتی می‌توانند آب و ماهی پرورش‌یافته در آن را آلوده کنند؛ اما به صورت کلی این ماهی قابلیت پرورش یافتن در هر شرایطی را دارد.
تیلاپیلا، جای قزل آلای ایرانی را گرفته است
آبزی‌پروری و مصرف ماهی پرورشی با توجه به انفجار جمعیتی در قرن حاضر و بحران غذایی که جهان در معرض آن قرار دارد می تواند یک راه حل مناسب باشد. بر همین اساس پرورش راحت و تکثیر سریع ماهی تیلا پیلا این جاندار را به عنوان یکی از گزینه های اصلی تولید غذای ارزان و سریع در سطح جهانی مطرح کرده است؛ اما مشکل اساسی در پرورش این گونه، مهاجم بودن و تکثیر بدون کنترل آن است. میل به سرمایه گذاری و ورود حوضچه های پرورش این گونه از ماهی در ایران با توجه به استقبال مصرف کنندگان و توجیه اقتصادی در چند سال گذشته مورد توجه بوده، اما همواره سازمان محیط زیست و مرکز تحقیقات جهاد کشاورزی با آن مخالفت کرده است.
علت این امر به گفته محققان؛ عدم کنترل تکثیر این ماهی و ناموفق بودن طرح های عقیم سازی این جانداران برای حفاظت از گونه های گیاهی و جانداران دریایی بومی در ایران عنوان می شود. اگر چه پرورش این ماهی در برخی از نقاط گرمسیر ایران مانند یزد اجرایی شد؛ اما عملا این طرح با ناموفق بودن عقیم سازی ماهیان و تولید گونه های نر با مخالفت های جدی از سوی سازمان محیط زیست مواجه است.
متاسفانه کشورمان با وجود برخورداری از سابقه بسیار طولانی در صنعت پرورش ماهی قزل‌آلا، امروز در بدترین شرایط ممکن در این صنعت قرار دارد.
نویسنده : مرضیه محب رسول