روزنامه فرهنگی،اجتماعی،سیاسی،اقتصادی و ورزشی

زاینده رود

پربازدیدترین اخبار

خطر بیماری سالک در کمین اصفهانی‌ها؛

در انتظار « تامین اعتبار»

کد خبر : 7133
۱۳۹۷/۰۴/۰۱ - ۱۵:۴۹
«سالک» ششمین بیماری مهم در جهان است. سالک، یکی از بیماری‌های رایج در ایران به‌خصوص در اصفهان طی سال‌های دور بود. به نظر می‌رسید این بیماری به عنوان یک بیماری قابل پیشگیری در ایران ریشه کن شده باشد؛ اما این مسئله درست نیست، چند سالی است که شیوع بیماری سالک به ویژه در اصفهان موجب شده تا با شروع فصل گرما هشدارهای جدی نسبت به این بیماری از سوی کارشناسان بهداشتی ارائه شود. علاوه بر اصفهان بیش از 15 استان دیگر نیز درگیر این بیماری هستند.
سالک چیست؟
سالک، یک بیماری پوستی است که عوارض پوستی و آثار باقی‌مانده از آن می تواند به کابوسی بزرگ برای انسان تبدیل شود. این بیماری در 88 کشور دنیا شایع است که دو کشور «ایران» و «عربستان» در این زمینه بیشترین موارد ابتلا را دارند. بر اساس گزارش سازمان جهانی بهداشت حدود 350 میلیون نفر در دنیا در معرض خطر این بیماری هستند و دوازده میلیون نفر نیز درگیر این بیماری شده اند که سالانه حدود یک تا دو میلیون نفر به آنها اضافه می شود. بیماری سالک به دو نوع شهری و روستایی تقسیم می شود؛ تفاوت این دو نوع در شکل زخم، انگل، مخزن و ناقل است به‌طوری‌که شکل زخم در سالک روستایی، مرطوب و در شهری، خشک است. راه انتقال سالک روستایی از موش به انسان است حالی آنکه در سالک شهری، مخزن اصلی، انسان بیمار است به‌گونه‌ای‌که انگل این بیماری از پشه به انسان و در طول سال منتقل می شود. در ایران نیز هفده استان درگیر سالک روستایی و هشت استان درگیر سالک شهری هستند که استان اصفهان بیشتر درگیر سالک روستایی (مرطوب) است که مخزن آن موش صحرایی با دم جارویی و بلند است. این جونده صحرایی در مناطق بیابانی و در مجاورت منازل مسکونی زندگی می کند و انگل را به پشه های ناقل انتقال می دهد. این پشه های ناقل از اواخر فروردین تا پایان شهریورماه و از غروب تا طلوع صبح فعالیت می کنند و شعاع پرواز آنها حدود 500 تا یک کیلومتر است. بر اساس آمار ارائه شده، طی سال های قبل درمجموع حدود 700 هزار نفر در استان اصفهان در مناطق آلوده به سالک زندگی می کنند که هر سال بالغ بر سه هزار نفر از آنان مورد گزش نیش پشه مبتلا به سالک قرار می گیرند.
علایم بیماری سالک
زخم های متعدد یا به‌علت گزش یا در بیشتر موارد به دلیل خاراندن زخم و انتقال انگل به قسمت‌های سالم پوست بروز می کند. زخم‌های سالک به شکل های متفاوت، از جمله شکل خشک (نوع شهری) و شکل مرطوب (نوع روستایی) بروز می‌کند. در تمام شکل های زخم، پس از ورود انگل به درون پوست از طریق نیش پشه خاکی، ابتدا برآمدگی کوچک و قرمز رنگی ظاهر می شود.در نوع «خشک»، زخم مرطوب ایجاد نمی شود؛ اما در شکل «مرطوب»، وسط ضایعه زخم شده و حاشیه پیشرفت می کند. زخم به شکل دهانه کوه آتشفشان است. زخم های مرطوب بین 6تا 9 ماه و زخم های خشک حدود یک سال دوام دارند؛ به این معنی که زخم سالک کمتر از یک سال دوام یافته، پس از آن بهبود می یابد و جای آن به صورت جوش فرو رفته و پایدار برای تمام عمر باقی می‌ماند که ممکن است اگر زخم در صورت فرد باشد به زیبایی فرد لطمه وارد کند.
طرح نیمه‌تمام مقابله با بیماری سالک
اگر چه طی شش سال گذشته طرح مقابله با بیماری سالک توانست آمار مبتلایان به این بیماری را به شدت کاهش دهد، اما به نظر می‌رسد با کمبود اعتبارات برای این مسئله و کندشدن این برنامه، سالک امسال باز هم در اصفهان شایع شده است. هرچند بر اساس اعلام مسوولان علوم پزشکی اصفهان از اردیبهشت ماه سال جاری طرح لانه کوبی جوندگان با هدف پیشگیری و مهار کردن بیماری سالک در شهرستان های اردستان ،برخوار ،شاهین شهر و اصفهان آغاز شده است اما خطر این بیماری هنوز در کمین اصفهانی‌هاست. فرماندار اصفهان نیز در روزهای گذشته به نیاز اعتباری طرح های مبارزه با سالک در اصفهان اشاره کرد و گفت: برای به ثمر نشستن فعالیت‌های صورت گرفته در حوزه کنترل بیماری سالک به ۲۰۰ میلیون تومان اعتبار نیاز داریم.
«احمد رضوانی‌نائینی» در چهارمین جلسه کارگروه تخصصی سلامت و امنیت قضایی شهرستان اصفهان اظهار کرد: در حوزه بحث بیماری سالک فعالیت‌های خوبی با توجه به کمبود اعتبارها انجام شده است. در همین زمینه مدیر گروه مبارزه با بیماری های مرکز بهداشت استان اصفهان با بیان اینکه طرح مبارزه با بیماری سالک در شهرستان های اصفهان، اردستان، برخوار، نطنز و شاهین شهر اجرا  می شود گفت: برای اجرای هر مرحله از طرح مبارزه با بیماری سالک، ۳۰۰ میلیون تومان اعتبار نیاز است که با استانداری و فرمانداری برای تامین منابع این طرح صحبت شده است.
فدایی اعلام کرد: اگرچه به خاطر کاهش ساخت و سازها و کاهش نخاله های ساختمانی شاهد کاهش بیماری سالک بودیم اما طرح های مقابله ای که طی این سال ها برای کنترل بیماری سالک صورت گرفته است و عوامل مختلف اقلیمی فرهنگی و کشاورزی نیز در کاهش ابتلا به این بیماری نقش داشته است.
پیشگیری بهتر از درمان
به نظر می رسد توصیه پزشکان این است که در مناطقی که شیوع سالک دیده می شود، هنگام خوابیدن در فضای آزاد از پشه بند استفاده شود؛ روی درها و پنجره‌های ورودی تورهای بسیار ریز نصب شود؛ از نگه‌داری دام و طیور در منازل خودداری شود؛ از انباشتن و ریختن خاکروبه و نخاله ساختمانی زباله و کودهای حیوانی در مناطق مسکونی اجتناب شود و فاضلاب‌ها و معابر به طور مرتب مورد پاکسازی قرار گیرند.پشه سالک از غروب آفتاب تا نزدیک صبح فعالیت می کند، بنابراین در زمان شیوع بیماری، افرادی که در غروب قصد خارج شدن از منزل را دارند بهتر است از اسپری های دفع حشرات استفاده کنند. همچنین برای پیشگیری از بیماری سالک باید نسبت به بهسازی محیط و از میان بردن استراحتگاه و تکثیر پشه‌ها اقدام کرد.
نویسنده : پریسا سعادت