روزنامه فرهنگی،اجتماعی،سیاسی،اقتصادی و ورزشی

زاینده رود

پربازدیدترین اخبار

اتباع خارجی همچنان محروم از حقوق شهروندی؛

من شناسنامه می خواهم!

کد خبر : 7147
۱۳۹۷/۰۴/۰۲ - ۱۵:۴۴
بی هویتی درد تازه ای است که حالا کودکانی که والدین‌شان تبعه خارج هستند با آن دست به گریبان اند. کودکانی که جرم‌شان تنها داشتن پدر و مادر خارجی است در حالی که حاصل یک ازدواج ثبت شده و قانونی هستند، در ایران به دنیا آمده اند و سال ها در این خاک زندگی کرده اند؛ اما بر اساس قانون نمی توانند شناسنامه بگیرند. کودکان و جوانانی که به انگ بی هویتی در جامعه مبتلا هستند نه می‌توانند درس بخوانند، نه کار کنند و نه آینده ای را برای خود بسازند.
در حالی که همواره در مورد  آمار کودکان بدون شناسنامه در ایران نگاه سیاسی و غیر اصولی حاکم بوده است؛ اما بر اساس آمارهای غیر رسمی بیش از یک میلیون کودک بی هویت در ایران زندگی می‌کنند. از این میزان حدود 400 هزار نفر کودکان هستند که عملا به دلیل نداشتن برگه های هویتی از تحصیل و سایر حقوق شهروندی محروم هستند؛ هر چند سال گذشته برخی از فرمانداری ها اعلام کردند که برای کودکان مهاجر مقیم افغان یا آنهایی که حاصل ازدواج زنان ایرانی با مردان افغان هستند، کارت آموزش صادر می‌کنند؛کارتی که به آنها اجازه می‌داد، بدون مدارک هویتی ادامه تحصیل
بدهند. همه مدارس هم موظف شدند با ارائه کارت حمایت تحصیلی، دانش‌آموزان را ثبت‌نام کنند؛ اما این اقدام در عمل به دلیل وجود موانع بروکراتیک  نتیجه چندانی نداشت.
 بسیاری از این کودکان به علت فقر مالی و یا عدم امکان حضور در مدارس مجبور به کار می شوند پدیده ای که در نهایت تبعات گسترده اجتماعی از آزار و اذیت و اعتیاد در این کودکان را ایجاد می کند.
دولت چه برنامه ای برای کودکان بدون شناسنامه دارد؟
کودکانی که پدر و یا مادر خارجی داشتند تا پیش از سال  می توانستند شناسنامه بگیرند و جزو شهروندان ایرانی باشند؛ اما پس از تغییر قانون عملا بخش بزرگی از این کودکان که حالا اغلب بزرگ شده و در آستانه ورود به بازارهای کار هستند همچنان بدون شناسنامه باقی مانده اند؛ هر چند بر اساس قانون این افراد می توانستند پس از 18 سالگی برای گرفتن شناسنامه اقدام کنند؛  اما در عمل پروسه سخت و نفس گیر گرفتن کارت هویتی همچنان سد بزرگی در برابر این افراد است. سیف‌ا... ابوترابی، سخنگوی سازمان ثبت‌احوال کشور در رابطه با صدور شناسنامه یا هر مدرک هویتی برای اتباع غیرایرانی و فرزندان آنها،‌گفت: تعدادی اتباع غیرایرانی هستند که با مجوز دولت از سوی استانداران اقدام کرده و گواهی ولادت برای این افراد صادر می‌شود.
وی ادامه داد: در واقع با اجازه دولت زمانی که این افراد ازدواج می‌کنند پس از تولد فرزندشان اداره ثبت‌احوال شناسنامه و مدارک هویتی برایشان صادر می‌‌کند و پس از سن 18 سالگی (البته یک سال از این تاریخ باید گذشته باشد)، به خودی خود این فرزندان تابعیت ایرانی خواهند گرفت.ابوترابی گفت: اما عده‌ای از اتباع غیرایرانی هستند که بدون اجازه دولت با ایرانیان ازدواج کرده و صاحب فرزند می‌شوند. در نتیجه گواهی ولادت برای این افراد به عنوان اتباع سایر کشور ها صادر می‌شود ؛اما با اجازه صادر شده از سوی رهبری برای ادامه تحصیل و کار در کشور مشکلی ندارند.سخنگوی سازمان ثبت‌احوال کشور گفت: عده‌ای هم هستند که مدعی ایرانی بودن دارند که این افراد باید از فرمانداری مجوز لازم را گرفته و پرونده‌ برایشان تشکیل می‌شود و دستگاه‌های امنیتی و انتظامی برای تشخیص هویت آنها اقدام کرده، پرونده به شورای تامین می‌رود و پس از گذراندن مراحل قانونی مدارک هویتی برایشان صادر خواهد شد.
ابوترابی ادامه داد: برای افرادی هم که تقاضای تابعیت ایرانی می‌کنند فرآیند متفاوتی وجود دارد که باید مجوزهای لازم وجود داشته باشد و در آن صورت تابعیت صادر می‌شود.
تحصیل؛ اصلی ترین دغدغه کودکان اتباع خارجی
فرناز، دختر یک تبعه پاکستانی و از یک مادر ایرانی است. پدرش سال‌هاست در ایران زندگی کرده و حالا درآمد خوبی هم دارد؛ اما بر اساس قانون نتوانسته برای دخترش شناسنامه بگیرد. فرناز 15 سال دارد و به رغم تلاش های چند ساله نتوانسته به صورت رسمی در مدرسه ای ثبت نام شود و تنها به حضور در کلاس ها بسنده کرده است.او نمونه‌ای از هزاران کودکی است که پشت درهای مدارس ایران مانده اند.
استفاده از اطلاعات پرونده تحصیلی از دغدغه های اتباع خارجی غیر مجاز برای ثبت نام فرزندان خود در مدارس است؛ عاملی که موجب شده تا بسیاری از مدارس از ثبت نام این افراد اجتناب کنند.
محمد جواد ابطحی، نمانیده خمینی شهر و عضو کمیسیون آموزش مجلس با اشاره به لزوم ایجاد زمینه‌های تحصیل رایگان برای اتباع خارجی معتقد است: اگرچه باید تدابیر لازم برای تحصیل این افراد در نظر گرفته شود؛ اما هر کشوری برای امنیت داخلی خود باید نحوه پذیرش و اسکان اتباع بیگانه را رصد کند.نماینده مردم خمینی شهر در مجلس شورای اسلامی افزود: بی‌سوادی کشور، تبعات نامناسبی برای جامعه دارد. همه ما با هم زندگی می‌کنیم و رفتار ما بر سایر افراد جامعه اثرگذار است؛ بنابراین نیاز است که برای تحصیل تمام مردم جامعه از جمله اتباع خارجی تلاش‌های بیشتری صورت گیرد. وی بیان کرد: یکی از دغدغه‌های اتباع خارجی غیرمجاز برای ثبت‌نام فرزندان خود در مدارس استفاده از اطلاعات موجود در پرونده تحصیلی فرزندان و در نتیجه برخورد با آنهاست به همین دلیل ممکن است از ثبت‌نام فرزندان خود در مدارس اجتناب کنند.ابطحی ادامه داد: باید اطمینان خاطر به آنها داده شود که از اطلاعات آنها در آموزش و پرورش استفاده‌ای نمی‌شود تا آنان بتوانند با آسایش و آرامش خیال فرزندان خود را برای تحصیل در مدارس کشور ثبت‌نام کنند. عضو کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی در پایان افزود: آموزش و پرورش می‌تواند با طراحی سایت یا سامانه زمینه تحصیل فرزندان اتباع خارجی غیرمجاز را فراهم کند در صورتی که هر یک از این افراد برای ورود به این سایت از کد اختصاصی خود استفاده کنند اطمینان خاطر برای آنها به وجود می‌آید که از اطلاعات آنها سوء استفاده نخواهد شد.
 
نویسنده : یاسمین عسگری