روزنامه فرهنگی،اجتماعی،سیاسی،اقتصادی و ورزشی

زاینده رود

زمان زیادی تا تبدیل تالاب گاوخونی به «کانون ریزگردهای سمی» باقی نمانده است؛

سرنوشت اهواز در انتظار اصفهان

کد خبر : 9474
۱۳۹۷/۱۱/۰۹ - ۹:۲۸
مدرسه های اصفهان یکشنبه به دلیل آنچه غلظت آلاینده ها و خطرناک بودن آلودگی ها عنوان شد، تعطیل بود. حالا تصور کنید زمانی هوای اصفهان و تهران مملو از ریزگردهای سمی شود که با هر تنفس امکان مرگ شهروندان وجود داشته باشد. با هر باد و نسیمی مردم از ترس‌شان نتوانند از خانه بیرون بروند، بسیاری مجبور به مهاجرت شوند و تعداد زیادی از کودکان و سالمندان قربانی تنفس هوای سمی شوند. این چشم انداز سال‌های آینده کلان شهر اصفهان و تهران خواهد بود، اگر گاو خونی خشک شود.
 تالاب گاو خونی به عنوان یکی از پدیده های طبیعی و خارق العاده ایران در آستانه تبدیل شدن به یک بحران ملی است. مرثیه ای که باید به زودی علاوه بر زاینده رود برای گاوخونی نیز خوانده شود. تالابی که حالا نه تنها خشک و برهوت است بلکه زمان زیادی تا تبدیل شدن به کانون ریز گردهای سمی برایش باقی نمانده است. اغلب کارشناسان معتقدند مشکلات گاوخونی مربوط به حوزه آبخیز است و کاهش و تغییر نوع بارش در سال‌های اخیر، استمرار خشکسالی‌های طولانی مدت و از طرفی بهره‌برداری در ابعاد مختلف بدون آینده نگری و توجه نکردن به اصل پایداری و در نتیجه بارگذاری بیش از حد ظرفیت یک رودخانه چنین بحرانی در پی داشته است. حالا اما وضعیت گاوخونی از هشدار گذشته و در آستانه بحران قرار دارد علاوه بر زیستگاه تعداد زیادی از گزندگان و جانداران که تبدیل به برهوتی خشک شده است ذرات این تالاب در حال پودر شدن و به هوا برخواستن است.  احمد جلالیان، استاد علوم خاک و خاک‌شناسی محیط‌زیست در زمینه خطرات ناشی از خشکی گاوخونی می گوید: زمان زیادی تا تبدیل‌شدن تالاب گاوخونی به کانون ریزگرد های سمی باقی نمانده است. به گفته وی، پژوهش‌های انجام‌شده در تالاب گاوخونی وجود فلزات سنگین نظیر سرب، کادمیوم و روی را اثبات کرده و با توجه به نوع ریزگردهای این تالاب و جهت باد حتی مردمی که در فاصله هزارکیلومتری از این تالاب سکونت دارند در معرض تهدید ریزگردهای سمی هستند.وی، سونامی کلرید و سدیم را از دیگر تبعات خشک شدن تالاب بین‌المللی گاوخونی دانست و اظهار داشت: این پدیده اثری مخربی را بر اراضی کشاورزی خواهد گذاشت و تمامی آن‌ها را به بیابان تبدیل می کند.جلالیان با بیان اینکه این تهدیدات زیست‌محیطی با مدیریت صحیح قابل‌پیشگیری است، گفت: به‌عنوان مثال با بخشی از 400 میلیون متر مکعب آبی که قبل از ورود به سد به مصرف باغات تازه تاسیس می‌رسد می‌توان حقابه تالاب گاوخونی را تامین و از تبدیل‌شدن این تالاب به کانون ریزگردهای سمی جلوگیری کرد.عضو کمیسیون کشاورزی، آب و محیط‌زیست اتاق بازرگانی اصفهان با اشاره به اینکه باغات ایجاد شده در بالادست حوضه آبریز زاینده‌رود درنهایت خشک می‌شود، افزود: مشکل کشور تولید هلو، بادام، گردو و امثال آن نیست بلکه مشکل اصلی مخاطراتی است که می‌تواند سلامت میلیون‌ها ایرانی را به خطر بیندازد.جلالیان ادامه داد: حوضه آبریز زاینده‌رود کماکان در زیر چرخ‌دنده‌های جلسات رو به نابودی است درحالی‌که لازم است از اندک فرصت باقی‌مانده استفاده کرد و مسیر توسعه پایدار را در پیش گرفت. عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی اصفهان در گفت وگویی مدعی شد چند سال قبل فائو، اهواز را آلوده ترین شهر دنیا معرفی کرد و اگر این موضوع را جدی نگیریم اصفهان هم این چنین و شاید هم بدتر شود. جلالیان ادامه داد : همچنین در شرق اصفهان برخلاف آن چیزی که در سجزی می بینیم، باد با سرعت زیاد ریزگردها را به سمت اصفهان و استان های همجوار می برد و همانند یک غول خفته است که اگر بیدار شود خطرناک است و فاجعه در کمین ماست. به گفته وی، در زمستان اگر چشمه های ریزگرد ها فعال شود همه چیز فراهم است تا ریزگردهای سمی به خصوص کادمیوم تا تهران هم کشیده شود.وی با اشاره به اینکه ریزگردهای صنعت، ترافیک و سجزی در شرق اصفهان به غیر از تالاب گاوخونی به اندازه کافی مشکل حاد زیست محیطی دارند، گفت: اصفهان شهری است که در آن سرطان زیاد است و مرتب باید تالاب پایش شود. جلالیان با تاکید بر تشکیل یک کارگروه احیای تالاب بین المللی گاوخونی و ضرورت اقدام های علمی و علمی، گفت : باید کارگروهی فعال و به یک طریقی تالاب ها را مرطوب نگه داریم تا از ریزگردها جلوگیری شود.
 
نویسنده : پریسا سعادت